Pertussis (kinkhoest)

Samenvatting richtlijn

Kliniek

  • Catarrale fase (1-2 weken): bovenste luchtweginfectie;
  • Paroxysmale fase (1-6 weken): hoestaanvallen gevolgd door langdurige gierende inspiratie, soms braken en/of cyanose;
  • Convalescente fase (2 - 12 weken): langdurige hoestbuien;
  • Atypisch verloop bij neonaten (met apnoe en cyanose);
  • Mild verloop bij (partieel) gevaccineerden.  

Diagnose

  • PCR op nasofaryngeaal staal (zo snel mogelijk afgenomen, binnen 3 weken na aanvang klachten). Bij kinderen van 0-3 maand ook na 3 weken.
  • Serologie: IgG ≥ 125 IE/ml

Incubatieperiode

Meestal 7 - 10 dagen (4 - 21 dagen).

Besmettelijke periode

Vooral in catarrale fase.

Reservoir

Humaan.

Besmettingsweg

Druppelinfectie.

Risicogroepen

Iedereen die niet (meer) beschermd is door vaccinatie of een doorgemaakte infectie kan (opnieuw) kinkhoest krijgen.

Maatregelen bij een geval

 

1. Bronopsporing

Niet noodzakelijk.

2. Contactopsporing

Nagaan of er in de directe omgeving personen zijn die in aanmerking komen voor chemoprofylaxe (verhoogd risico op ernstig verloop).

3. (Chemo)profylaxe 

Aan alle gezinsleden binnen 3 weken na aanvang van de hoestbuien bij de indexpatiënt EN indien:

  • onvolledig gevaccineerde kinderen < 1 jaar;
  • kind met ernstige pulmonale of cardiale co-morbiditeit;
  • zwangere vrouw (zwangerschap > 34 weken);

Zie richtlijn voor keuze chemoprofylaxe, zie richtlijn tabel 4

4. Wering

Overweeg leerlingen bij wie de diagnose van kinkhoest vroeg is gesteld, thuis te houden van school tot ze 5 dagen adequate antibioticatherapie gekregen hebben.  

Meldingsplicht?

Ja, Een meldingsplichtige infectieziekte aangeven

pdf bestandRichtlijn pertussis (versie 2018) (689 kB)

Criteria

Klinische criteria

  • aanhoudende hoestbuien > 2 weken

EN minstens één van de volgende:

  • paroxysmale hoest (expiratoire hoeststoten),
  • piepende inhalatie,
  • braken na hoest

OF

  • apnoe episodes bij kind < 1 jaar

Epidemiologische criteria

  • contact met bevestigd geval (binnen de drie weken)

Criteria voor laboratoriumconfirmatie

Mogelijk labocriterium

  • éénmalige titer tussen 50 en 125 IE/ml afgenomen op < 4 weken van het begin van de hoest bij een persoon die niet binnen het jaar gevaccineerd werd tegen kinkhoest

Laboratoriumconfirmatie

  • isolatie van B. pertussis

OF

  • positieve PCR voor B. pertussis

OF

  • éénmalige titer > 17 VE of 125 IE/ml bij persoon die niet binnen het afgelopen jaar gevaccineerd werd tegen kinkhoest

OF

  • titerstijging  tot > 17 VE of 125 IE/ml bij een tweede bloedname afgenomen minstens 4 weken na het begin van de hoest

Gevalsdefinitie

Mogelijk

patiënt met klinische criteria EN mogelijk labocriterium

Waarschijnlijk

patiënt met klinische criteria EN epidemiologische criteria

Bevestigd

patiënt met klinische criteria EN laboratoriumconfirmatie