Muggenvangst in Kampenhout stelt gerust - geen muggen met malaria gevonden

  • 4 november 2020

In Kampenhout is eind september een echtpaar besmet geraakt met malaria en eraan overleden. Naar aanleiding van deze overlijdens deden onderzoekers van het Instituut voor Tropische Geneeskunde (ITG) een veldonderzoek in de buurt om na te gaan welke muggensoorten er voorkomen. De resultaten van dat onderzoek zijn nu bekend en bevatten geen verrassingen. Er werden geen exotische malariamuggen teruggevonden en ook geen inheemse muggen met malaria. Het onderzoek ondersteunt dus de hypothese dat het koppel gestoken werd door een exotische malariamug die via een luchthaven het land was binnengebracht.

De onderzoekers van het ITG gingen grondig te werk in hun zoektocht naar muggen en muggenlarven in typische broedplaatsen zoals boomholtes, moerassen, rioolputten, vijvers en voorwerpen die regenwater bevatten. Naast het huis en de tuin van het overleden koppel onderzochten ze in een bufferzone van 500 meter zo’n 139 dergelijke broedplaatsen, o.a. in 23 tuinen, in de plassen in het natuurgebied “Torfbroek’ en in boomholtes en de vijver in het Hellebos.

Het onderzoek was gericht op het vinden van muggen van het type “Anopheles”. Alleen muggen van deze groep kunnen malaria verspreiden. Binnen deze groep zijn er nog verschillende soorten. De tropische malariavariant “(“falciparum”) waaraan het Kampenhoutse koppel overleden is, wordt doorgaans enkel door exotische Anopheles-muggen overgedragen. Dit type werd niet teruggevonden tijdens het veldonderzoek.

Wel werden twee inheemse Anopheles-muggen teruggevonden, één volwassen exemplaar en één larve. Dit is niet onverwachts aangezien deze soorten ook op andere plaatsen in België voorkomen en gevonden worden in broedplaatsen zoals vijvers en moerassen. Van deze muggentypes wordt aangenomen dat ze niet geschikt zijn om tropische falciparum malaria over te dragen. Voor alle zekerheid werd het volwassen exemplaar getest op de aanwezigheid van de malariaparasiet, maar die werd niet aangetroffen.

Wim Van Bortel van het ITG: “In Kampenhout hebben we geen exotisch malariamuggen gevonden en we hebben ook geen enkel spoor teruggevonden van lokale overdracht van malaria via inheemse muggen. Deze resultaten stellen dus gerust en ondersteunen onze hypothese dat het koppel in Kampenhout overleden is na een steek door een enkele, ingevoerde mug via de luchthavens. We kunnen concluderen dat het risico op lokale verspreiding van malaria in ons land nog altijd uiterst klein is. Het blijft wel belangrijk om de import van exotische muggensoorten, in ons land goed te monitoren.”