Legionellabesmettingen in regio Evergem: update 26 juni

  • 26 juni 2019

update 26 juni - Extra toezicht na de heropstart van de koeltoren die vermoedelijk bron was van de legionella-uitbraak in Gentse kanaalzone

Het labo-onderzoek naar de legionella-uitbraak in de Gentse Kanaalzone wees naar één specifieke koeltoren als de hoogstwaarschijnlijke bron van de besmetting. Deze koeltoren was op initiatief van de uitbater stilgelegd voor grondig onderhoud en reiniging. De heropstart van de koeltoren vereiste een nieuwe risicoanalyse en een nieuw beheersplan van het bedrijf. Deze documenten zijn door Zorg en Gezondheid gevalideerd, bijgestaan door externe experten. Het bedrijf heeft vandaag bekend gemaakt dat zij die koeltoren hebben heropgestart. Zorg en Gezondheid zal de werking van de koeltoren opvolgen met verhoogd toezicht.

Joris Moonens, woordvoerder van Zorg en Gezondheid: “Het bedrijf heeft ons vorige week een nieuwe risicoanalyse voorgelegd met aangepaste beheersmaatregelen. Dat hebben we grondig nagekeken en voorzien van extra aanbevelingen, samen met binnen- en buitenlandse experten. Het nieuwe beheersplan voorziet meer maatregelen en diepgaandere zelfcontrole op verschillende risicopunten in de installatie. Dit om nieuwe legionellagroei te vermijden of in een zeer vroeg stadium te detecteren. Dit beheersplan is volgens ons en de experten een degelijk beheersplan voor een veilige werking en onderhoud van zo’n installatie.”

Zorg en Gezondheid zal de koeltoren sowieso een tijdlang van dichtbij blijven opvolgen. Joris Moonens: “Het is uiteraard belangrijk dat het bedrijf zijn beheersplan ook uitvoert. Wij zullen de werking van de koeltoren opvolgen met verhoogd toezicht, dat bestaat uit plaatsbezoeken, het opvragen van de logboekgegevens en met eigen staalnames bovenop de monitoring die het bedrijf zelf zal doen. Krijgen wij de minste indicatie dat het bedrijf zijn beheersplan niet correct uitvoert of er een risico voor de volksgezondheid ontstaat, dan zullen wij de sluiting van de koeltoren vragen.”

De precieze oorzaken voor de eerdere legionellagroei in deze koeltoren zijn nog niet bekend. Joris Moonens: “De mogelijke oorzaken voor de besmettingen moeten zowel wij als het bedrijf nog verder onderzoeken. Dat maakt deel uit van het gerechtelijk onderzoek en we kunnen er om die reden geen uitspraken over doen.”

Ook verdere laboresultaten over patiënten of andere bedrijven behoren tot het gerechtelijk onderzoek en kunnen niet worden vrijgegeven. Joris Moonens: “Ik kan wel stellen dat we momenteel geen aanwijzingen hebben dat er nog een andere bron van besmetting zou zijn.”

Update 4 juni - bekendmaking bedrijf

Het bedrijf Stora Enso heeft zelf bekend gemaakt dat het mogelijk de bron van besmetting is voor de legionella-uitbraak in de Gentse kanaalzone. Het bedrijf heeft zijn koeltoren intussen zelf stilgelegd voor reiniging.

De koeltoren kan pas terug opgestart worden als het bedrijf een risico-analyse van het hele systeem heeft uitgevoerd en op basis daarvan een nieuw beheersplan heeft opgesteld. Dat plan zal moeten aantonen dat ze de nodige voorzorgsmaatregelen nemen om nieuwe risico's te vermijden. Pas als dat plan is goedgekeurd door Zorg en Gezondheid, kan de koeltoren opnieuw opgestart worden.

Update 29 mei - Legionellabesmettingen in Gentse kanaalzone: genetisch onderzoek toont overeenkomst tussen bedrijfsstaal en minstens 5 patiënten

Sneller dan verwacht heeft het nationaal referentiecentrum een genetische overeenkomst gevonden tussen een legionellastaal uit één van de bemonsterde bedrijven en de legionellastalen van 5 patiënten. Dat is een zeer sterk wetenschappelijk argument om de stelling te staven dat deze vijf patiënten ziek geworden zijn door een infectie met legionellakiemen uit de koeltoren van dit bedrijf. Deze koeltoren is dan ook de meest waarschijnlijke besmettingsbron van de uitbraak van legionellose in de Gentse kanaalzone. Het bedrijf in kwestie heeft sinds 15/05 herhaaldelijke desinfecties uitgevoerd waardoor het besmettingsrisico onder controle is. Een verhoogde waakzaamheid blijft aangehouden tot 19 dagen na de laatste patiënt. Het bedrijf wordt nu permanent opgevolgd.

Bronopsporing

Om de bron op te sporen, doet het nationaal referentiecentrum genetisch onderzoek op legionellastalen die in bedrijven werden genomen (waarvan stalen uit 2 bedrijven met hoge waardes). Het labo vergelijkt de   legionellabacteriën uit de stalen van de bedrijven met deze die in de stalen van patiënten gevonden worden.

Het nationaal referentiecentrum bevestigt ons vandaag dat ze een genetische overeenkomst heeft gevonden tussen de stalen van het koeltorenwater van 1 bedrijf en 5 patiënten.

Joris Moonens, woordvoerder van Zorg en Gezondheid: “De resultaten van het labo wijzen erop dat deze 5 mensen hoogstwaarschijnlijk ziek geworden zijn door uitstoot van de koeltoren in dit bedrijf. Dat betekent voor ons dat dit bedrijf zeer waarschijnlijk de bron van besmetting geweest is voor patiënten in deze uitbraak. Het bedrijf in kwestie ligt ook centraal in de zone die we op basis van onze risico-analyses hadden afgebakend. Enkel bij patiënten waarvan we respiratoire stalen hebben, kunnen we dat ook staven met bewijs uit het labo. Maar aangezien al deze mensen in dezelfde periode en dezelfde regio ziek zijn geworden, beschouwen wij het dus wel als zeer waarschijnlijk dat zij door dezelfde bron besmet zijn geworden.”

Van nog 6 patiënten zijn er stalen beschikbaar voor verdere vergelijking. Die worden verder onderzocht in het nationaal referentiecentrum. Van 21 patiënten zijn er geen stalen, omdat het nemen van dergelijke stalen een invasieve en belastende ingreep is.

Bron wordt dagelijks ontsmet

Al in een eerder stadium van het onderzoek werden alle onderzochte bedrijven gecontacteerd om hun koeltorens te ontsmetten. Bij het bedrijf in kwestie gebeurde dat op 15 mei en werd dat herhaald in de dagen die daarop volgden (16, 17, 18, 20 en 23 mei).

In principe kan die koeltoren dus sinds 15 mei geen bron van besmetting meer zijn.

Joris Moonens: “We verwachten dus ook niet veel patiënten meer met een start van ziekteklachten na 25 mei. De meeste mensen worden immers ziek binnen de 10 dagen na besmetting. Maar het is wel nog mogelijk, aangezien de incubatietijd kan oplopen tot 19 dagen. Dat we de afgelopen dagen geen nieuwe meldingen van patiënten meer gekregen hebben, bevestigt alvast deze veronderstelling.”

Het bedrijf heeft de opdracht gekregen hun koeltorens dagelijks te blijven ontsmetten en dagelijks stalen te nemen. Als dat ontsmettingsregime niet haalbaar is voor het bedrijf, moeten zij hun koeltorens stilleggen.

Ook als uit een van de staalnames zou blijken dat er toch opnieuw een legionellagroei is in de installatie boven de norm van 100.000 kve/l, zal Zorg en Gezondheid de opdracht geven aan het bedrijf om hun koeltorens stil te leggen voor reiniging en desinfectie.

Deze dagelijkse ontsmetting van de koeltoren moet het bedrijf blijven doen totdat zij het beheer van hun koeltoren veranderd en verbeterd hebben. Zij moeten daarvoor een doorlichting doen van hun systeem en een nieuw en afdoend beheersplan voorleggen tegen 7 juni. Zorg en Gezondheid zal dat beheersplan evalueren en zich daarvoor laten bijstaan door experten.

Het bedrijf moet over deze maatregelen rapporteren aan Zorg en Gezondheid.

Gerechtelijk onderzoek

Er loopt een strafrechtelijk onderzoek waarbij een onderzoeksrechter is aangesteld. De onderzoeksrechter vraagt aan de Vlaamse overheid om het geheim van het onderzoek te respecteren en geen namen van bedrijven te noemen. De Vlaamse overheid moet daarin uiteraard de wens van de onderzoeksrechter respecteren en kan geen namen van bedrijven noemen of bevestigen.

Resultaten andere staalnames

Na de 17 bedrijven die als eerste onderzocht werden, werden ook in nog andere bedrijven stalen genomen. Van 13 bedrijven zijn daarvan nu de eerste reuslatten bekend bij 9 bedrijven werd geen legionellagroei teruggevonden. Bij 6 bedrijven wel, maar in lage waardes minder dan 100.00 kve/l).

Gezondheidstoestand patiënten

Joris Moonens: “We betreuren uiteraard het feit dat 2 mensen ten gevolge van de infectie met legionella inmiddels zijn overleden en betuigen de getroffen families ons medeleven. Wat de gezondheidstoestand van de patiënten betreft, kunnen we meedelen dat van de 32 patiënten in deze uitbraak er intussen 21 mensen thuis zijn. Nog 9 mensen liggen in het ziekenhuis, waarvan 2 op intensieve zorgen. De artsen melden ons een langzaam gunstige evolutie voor deze laatste patiënten.”


Update 24 mei - 27 patiënten

Vandaag kreeg Zorg en Gezondheid nog 2 nieuwe meldingen van patiënten met legionella. Ook de voorbije dagen kwamen er bijna dagelijks meldingen van nieuwe patiënten met legionella. Ondertussen telt deze uitbraak 29 patiënten. Hoewel we niet helemaal kunnen uitsluiten dat er geen actieve bron van besmetting meer is, zijn deze nieuwe patiënten nog altijd mogelijk besmet in het verleden, vóór de eerste 17 bedrijven gedesinfecteerd werden.

Nieuwe patiënten

In de loop van de namiddag kreeg Zorg en Gezondheid nog 2 meldingen van patiënten met legionella. Ook gisterenavond werd nog een patiënt gemeld. Het totale aantal staat daarmee op 29.

Die laatst gemelde patiënt werd ziek op 2 mei, maar hij liet zich pas recent testen op legionella. Momenteel is hij thuis. Zijn toestand is stabiel. Het is iemand die regelmatig in Evergem komt.

De 28ste patiënt werd ziek op 17 mei en is opgenomen in het ziekenhuis. Hij ligt op intensieve zorgen, maar is niet in levensgevaar. Het is iemand die werkt in de Gentse kanaalzone.

De patiënt die gisterenavond werd opgenomen (27), is een inwoner van Evergem. Hij ligt ook in het ziekenhuis, maar niet op intensieve zorgen. Deze man werd ziek op 19/05.

In totaal tellen we nu 29 patiënten in deze uitbraak. 10 van deze mensen zijn thuis (incl. de nieuwe patiënt), 17 patiënten liggen nog in het ziekenhuis, waarvan 4 op intensieve zorgen (niet in levensgevaar). 2 mensen zijn overleden.

Overzicht patiënten op 24/05

grafiek epicurve

In deze grafiek staan de 29 gekende patiënten gerangschikt volgens de datum waarop ze hun eerste ziekteklachten vertoonden.

Joris Moonens, woordvoerder van Zorg en Gezondheid: “De nieuwe patiënten van deze week bevestigen dat er een langere periode van besmetting moet geweest zijn. Die kan doorgegaan zijn tot het moment dat de bedrijven hun koeltorens ontsmet hebben. De 17 eerst onderzochte bedrijven hebben de desinfecties doorgevoerd in de week van 13 mei. Alle patiënten vallen dus nog steeds binnen de incubatieperiode van de ziekte, die meestal 2 tot 10 dagen telt en kan oplopen tot 19 dagen. We moeten dus waakzaam blijven. Er kunnen nog patiënten bijkomen. Om de kans op besmetting zo klein mogelijk te houden, blijven we alle bedrijven vragen wekelijks hun systemen te ontsmetten.”

Voorlopig zijn er nog geen nieuwe resultaten van stalen die genomen zijn bij bedrijven voor het brononderzoek.

Update 21 mei

Vandaag hebben we nog melding gekregen van twee nieuwe patiënten die opgenomen zijn in het ziekenhuis. Dit maakt dat we intussen 25 patiënten hebben met legionella. 9 mensen zijn thuis, 10 liggen in het ziekenhuis, maar niet op intensieve zorgen. 4 patiënten liggen nog op intensieve zorgen, maar zijn niet in levensgevaar. 2 mensen zijn overleden.

Update 20/05

pdf bestandPresentatie persconferentie 20 mei - voorstelling resultaten staalnames in 17 bedrijven (392 kB)

Legionellabesmettingen in Gentse kanaalzone: resultaten van staalnames in 17 bedrijven

Vandaag stelt Zorg en Gezondheid de laboresultaten voor van stalen die genomen zijn in de koeltorens van 17 bedrijven in de Gentse kanaalzone. Het gaat om 17 bedrijven die volgens de analyses van Zorg en Gezondheid de grootste kanshebbers zijn om de bron van de legionella-uitbraak te zijn. In 5 bedrijven is Legionella pneumophila gevonden. Dat is de soort waarvan de mensen in deze uitbraak ziek zijn geworden. Bij twee bedrijven vonden we hogere aantallen van die bacterie. Dit betekent niet dat de bron van de besmetting bekend is. De stalen van deze 5 bedrijven worden nu genetisch onderzocht door een gespecialiseerd labo. Pas als het labo kan aantonen dat deze bacteriën volledig genetisch overeenkomen met die bij de patiënten, is er zekerheid over de bron van de besmetting.

Selectie bedrijven

Zorg en Gezondheid heeft van bij de start van de uitbraak analyses gedaan op basis van de plaatsen waar patiënten komen (woon- en werkplaats, verplaatsingen) en de wind in de besmettingsperiode en zo bedrijven geselecteerd om te onderzoeken. En het zijn bedrijven met meestal grotere koeltorens. Dat maakt hen de meest waarschijnlijke kandidaten om de bron te zijn van deze uitbraak. In deze bedrijven zijn de stalen genomen op donderdag 9 mei en vrijdag 10 mei. Al deze bedrijven hebben na de staalname een volledige desinfectie van koelinstallatie doorgevoerd. Zorg en Gezondheid maant hen aan om dat ook wekelijks te blijven doen, tot het zeker is dat deze uitbraak gestopt is.

Resultaten stalen

  • In 10 bedrijven werd niets gevonden in de stalen.
  • In 2 bedrijven vond het labo wel groei van legionella, maar van een andere soort dan de Legionella pneumophila die de mensen in deze uitbraak heeft ziek gemaakt.

Bij al deze bedrijven gebeurt er dus geen verder brononderzoek.

  • In 5 bedrijven vond het labo wel Legionella pneumophila.
  • Bij 3 bedrijven bleven de waarden onder de meldingswaarde (tss. 10.000 en 100.000 kve/l)
  • Bij 2 bedrijven zaten de waarden boven de meldingswaarde (> 100.000 kve/l)

Dat er in een aantal installaties legionella is teruggevonden, is niet verwonderlijk. Legionella komt algemeen voor in water en kan relatief snel vermeerderen, maar ook snel weer verminderen. Een eenmalige staalname met legionella, zelfs met hogere waardes zoals bij de twee bedrijven, wil niet zeggen dat deze bedrijven een bron van besmetting zijn of dé bron van deze besmetting.  

Joris Moonens, woordvoerder van Zorg en Gezondheid: “Bij deze 5 bedrijven moeten we verder onderzoeken of zij de bron van de besmetting zijn. De 2 bedrijven met hogere waardes zijn daarbij de prioriteit. Maar het is niet omdat we er bij een eenmalige staalname een hoge legionellawaarde terugvonden, dat we zeker kunnen zijn dat een van deze bedrijven de bron van de besmetting is. Om daar zeker van te zijn, is verder labo-onderzoek nodig.”

Een inspectieteam zal de koelinstallaties en waterhuishouding in deze 5 bedrijven doorlichten en onderzoeken welke factoren in het beheer of de omgeving kunnen hebben bijgedragen tot de legionellavorming.

Verder brononderzoek

Om zeker te weten of een van deze bedrijven de bron van de besmetting vormt, moeten de kiemen in de stalen van die bedrijven genetisch onderzocht worden. Het nationaal referentielabo zal onderzoeken of de bacteriën uit het bedrijf genetisch volledig overeenkomen met de bacteriën die bij de patiënten werd gevonden. Pas als het labo een volledige genetische overeenkomst kan aantonen, is er zekerheid of een van deze koeltorens de bron van de besmetting is.

Die genetische overeenkomst zoeken vraagt tijd. De resultaten worden verwacht in de loop van de week van 3 juni. Intussen blijft Zorg en Gezondheid de uitbraak verder onderzoeken en maatregelen nemen om de kans op nieuwe besmettingen zo klein mogelijk te houden. Op basis van de beschikbare data heeft Zorg en Gezondheid een gebied afgebakend waarin de besmettingsbron vermoedelijk gesitueerd is. In dat gebied spoort Zorg en Gezondheid mogelijke bronnen verder op, in volgorde van waarschijnlijkheid, en spoort hen aan tot een desinfectie van hun systemen.

Update patiënten

Vandaag hebben we nog melding gekregen van twee nieuwe patiënten die opgenomen zijn in het ziekenhuis. Dit maakt dat we intussen 23 patiënten hebben met legionella. 9 mensen zijn thuis, 8 liggen in het ziekenhuis, maar niet op intensieve zorgen. 4 patiënten liggen nog op intensieve zorgen, maar zijn niet in levensgevaar. 2 mensen zijn overleden.

 

Update 17/05

Een update over de gezondheidstoestand van de 17 patiënten die momenteel opgenomen zijn met legionella in de ziekenhuizen rond Evergem: 6 waren er intussen naar huis, dat is zo gebleven. 9 andere zijn herstellende en liggen niet op intensieve zorgen. 2 patiënten liggen nog steeds op intensieve zorgen. Over een van beide meldt het ziekenhuis ons een voorzichtig gunstige evolutie, de andere patiënt blijft kritiek, maar is intussen stabiel.

Wij betreuren ook 2 overleden slachtoffers van legionella, wat het totale aantal patiënten op 19 brengt.

 

Update donderdag 16/05

Legionellabesmettingen in regio Evergem: nieuwe patiënt, alle maatregelen worden genomen om mogelijke bronnen stop te zetten

Vandaag kreeg Zorg en Gezondheid de bevestiging dat een nieuwe patiënt met legionalla werd opgenomen in het ziekenhuis. Deze man pendelt dagelijks dwars door de zuidelijke Gentse kanaalzone. Het is de 18e patiënt in deze uitbraak. Zijn ziekteklachten zijn later gestart dan die van de andere patiënten. Dat wijst er sterk op dat de bron van de besmetting meerdere dagen actief geweest is. Of die bron vandaag nog actief is, valt niet uit te sluiten. Die kans is de afgelopen dagen alleszins zo klein mogelijk gemaakt. Wel valt te verwachten dat er zich de komende dagen nog patiënten aanmelden.

Nieuwe patiënt

Deze nieuwe patiënt kreeg zijn eerste ziekteklachten op 13 mei, terwijl de eerste patiënt op 29 april klachten kreeg. Rekening houdend met de incubatietijd van legionella (max. 19 dagen, maar meestal tussen 2 en 10 dagen), wijst dat er sterk op dat de besmetting niet op één moment, maar meerdere dagen actief is geweest.

De mogelijkheid blijft bestaan dat de bron nog actief is, al is dat niet zeker. Deze nieuwe patiënt kan ook tot max. 19 dagen in verleden besmet zijn geweest.

Joris Moonens, woordvoerder van Zorg en Gezondheid: “We verwachten dat er de komende dagen nog patiënten zullen bijkomen. De periode van mogelijke besmetting is immers langer geweest dan we initieel gehoopt hadden, en zelfs als de bron is stilgevallen, kunnen patiënten nog tot 19 dagen later ziek worden. Het belangrijkste advies blijft om attent te zijn voor symptomen (droge hoest, koorts, hoofdpijn, griepachtige gevoelens) en u tijdig aan te melden bij de huisarts, die u bij diagnose van legionella zal doorverwijzen naar het ziekenhuis voor antibioticabehandeling. De kans op besmetting blijft klein.”

Bronopsporing en maatregelen

Deze nieuwe patiënt is alweer een indicatie dat de besmettingsbron zich in de Gentse zuidelijke kanaalzone situeert of situeerde. Koeltorens blijven de hoofdverdachte.

In 19 bedrijven die volgens de analyse van Zorg en Gezondheid het meeste kans hebben om de bron te zijn, zijn intussen stalen genomen. Al deze bedrijven hebben meteen na staalname een desinfectie (ontsmetting) van hun installatie gedaan. Als zij de bron waren, is dat zo meteen stopgezet. Vandaag en morgen worden er stalen genomen in nog eens 8 bedrijven met koeltorens en in 1 bedrijf met een industriële sproei-installatie. Ook zij zullen meteen een volledige ontsmetting van koelinstallaties doorvoeren.

De komende dagen gaat Zorg en Gezondheid nog meer bedrijven in dat gebied opsporen en contacteren, en aanmanen tot onmiddellijke ontsmetting van hun installaties. Onder andere op basis van luchtfoto’s zal worden nagegaan of er nog koeltorens in het gebied te vinden zijn. Ook andere types van installatie worden in kaart gebracht en aangemaand tot ontsmetting, zoals waterzuiveringsinstallaties met beluchting, sprinklerinstallaties en condensatoren.

Joris Moonens: “De grootste kanshebbers om de bron van besmetting te zijn, hebben we intussen gecontacteerd en zij hebben al hun koelinstallaties gedesinfecteerd. De meest waarschijnlijke bronnen zijn dus al aangepakt. De komende dagen doen we dat bij nog zoveel mogelijke andere bedrijven die installaties hebben die een besmettingsbron kunnen zijn. Zo doen we al het mogelijke om zoveel mogelijk potentiële bronnen weg te nemen en nieuwe besmettingen te stoppen. Dat is onze absolute prioriteit. We blijven ook er alles aan doen om de bron ook daadwerkelijk te identificeren, maar we moeten blijven herhalen dat die kans klein is.”  

Update woensdag 15/05 - 18u15

Helaas moeten wij u opnieuw het overlijden melden van een van de patiënten die besmet was met legionella. Deze patiënt is overleden in het AZ Sint-Lucas. Zoals u weet kan ik u omwille van de privacy van de patiënt en de familie, niet meer details bezorgen over deze persoon.

Wat de gezondheidstoestand van de andere patiënten betreft, hebben de ziekenhuizen ons bevestigd dat intussen 6 patiënten terug thuis zijn en 7 patiënten aan de betere hand. 2 patiënten liggen nog op intensieve zorgen, waarvan er een er kritisch aan toe is.

Update dinsdag 14/05 - 17u50:

Er is opnieuw een patiënt opgenomen in het ziekenhuis die besmet werd met legionella. Dat maakt dat we momenteel 17 patiënten kennen, waarvan één overleden.

Deze nieuwe patiënt kreeg de eerste ziekteklachten op 9 mei, in dezelfde periode dus als de patiënten van de afgelopen dagen. De patiënt is dus niet op een later tijdstip ziek geworden dan de andere patiënten, in dat opzicht verandert deze nieuwe patiënt niets aan onze inschatting van de situatie. Het gaat om een inwoner van de gemeente Evergem, wat opnieuw bevestigt dat de besmetting in die buurt moet gebeurd zijn.

Update maandagavond 13/05: Helaas moeten wij meedelen dat een van de patiënten met legionellabesmetting intussen overleden is in het Universitair Ziekenhuis Gent.

Vrijdagavond en het afgelopen weekend zijn er nog 4 mensen uit Evergem en omliggende gemeenten opgenomen in het ziekenhuis met een legionellabesmetting. Vandaag werd nog een patiënt aangemeld. Het totale aantal bevestigde patiënten staat daarmee op 16. De nieuwe patiënten kregen tussen 7 en 10 mei de eerste ziekteklachten. Dat kan erop wijzen dat de bron van de besmetting nog niet verdwenen is. Zorg en Gezondheid heeft intussen waterstalen laten nemen of onderzocht in de koeltorens van 17 bedrijven in de kanaalzone. Van nog 2 andere bedrijven zijn gegevens over hun installaties opgevraagd. Over de mogelijke bron van de besmettingen is echter nog niets bekend.

Meeste besmettingen rond 3 mei

Joris Moonens, woordvoerder van Zorg en Gezondheid: “De mensen die dit weekend in het ziekenhuis zijn opgenomen, zijn 7 à 10 dagen later ziek geworden dan meeste andere patiënten. Bij een legionellabesmetting kan het 14 tot 19 dagen duren eer je ziek wordt, maar in de meeste gevallen is dat minder dan 10 dagen. Het zou dus kunnen dat zij recenter besmet zijn geraakt dan de eerste groep van patiënten. We gaan moeten afwachten of er de komende uren en dagen nog patiënten bijkomen. We blijven uiteraard alles doen om de bron van de besmetting zo snel mogelijk op te sporen.”

De patiënten variëren in leeftijd tussen de 25 en 90 jaar, met een gemiddelde van 58,6 jaar. 6 van hen zijn ouder dan 65, 9 hebben een chronische ziekte of een verminderde weerstand. Dit bevestigt dat vooral oudere of verzwakte mensen gevoeliger zijn voor de ziekte.

Joris Moonens: “Het risico om besmet te raken blijft erg klein. Ook al adem je de bacterie in, dan nog gaat de overgrote meerderheid van de mensen er niet ziek van worden. Legionella is ook niet besmettelijk van mens tot mens. Bij deze uitbraak is het vrij zeker dat de bron niet moet gezocht worden in een individuele woning. Douchen of kraantjeswater drinken is dus geen probleem.”

Brononderzoek

7 van de 16 patiënten wonen in Evergem en nog twee wonen aan de grens in Oostakker. Dat blijft erop wijzen dat de bron van de besmetting in de buurt van Evergem gezocht moet worden.

De afgelopen dagen liet Zorg en Gezondheid waterstalen onderzoeken in de koeltorens van 17 bedrijven. Omdat de bacterie eerst moet kunnen groeien in zo’n waterstaal, zal het tot volgende week maandag duren eer daar resultaten van zijn. Dergelijke systemen moeten sowieso meerdere keren per jaar legionellametingen doen en ook die resultaten werden opgevraagd. Ook van twee andere bedrijven zijn die resultaten opgevraagd. Zorg en Gezondheid zoekt nu in overleg met het lokale bestuur of er nog andere koeltorens of vernevelinstallaties in de regio zijn.

Joris Moonens: “We hebben een meldpunt waar bedrijven hun koeltorens kunnen aanmelden, wat ervoor gezorgd heeft dat we nu al 19 bedrijven hebben kunnen onderzoeken. We roepen de bedrijven in de Gentse kanaalzone op om hun installaties met koeltorens goed na te kijken en te melden aan ons, als ze dat nog niet gedaan hebben. De bedrijven werken overigens zeer goed mee aan dit onderzoek.”

De patiënten zullen de komende dagen nog verder bevraagd worden om op zoek te gaan naar locaties die ze met elkaar gemeenschappelijk hebben. Zorg en Gezondheid onderzoekt de komende dagen in overleg met de milieuambtenaar van de gemeente of er nog andere mogelijke bronnen te onderzoeken zijn.

Joris Moonens: “Het blijft voorlopig gissen wat de bron van besmetting kan zijn. Bij de meeste legionella-uitbraken wordt de bron nooit gevonden. ”