Interview met dokter Wouter Dhaeze over contactonderzoek: "Je vertelt best gewoon alles, om je naasten te beschermen"

  • 6 mei 2020

Tot voor kort waren ze nog niet zo bekend, maar Vlaanderen heeft al jaren een team infectieziektebestrijding dat contactonderezoek uitvoert. Met 22 zijn ze, de artsen en verpleegkundigen van Zorg en Gezondheid die bij een uitbraak van een infectieziekte in actie schieten om te vermijden dat de ziekte zich verder kan verspreiden. Ze gaan na met wie de patiënt in contact is gekomen. Zo ook dokter Wouter Dhaeze, die al sinds 2015 contactonderzoek bij Zorg en Gezondheid uitvoert in de regio's Vlaams-Brabant en Antwerpen. Hij zal vanaf 11 mei een ploeg van in totaal 1.200 contactonderzoekers ondersteunen die een veilige afbouw van de coronamaatregelen mogelijk moeten maken.

Wat is contactonderzoek?

“Contactonderzoek is niets nieuws. Al jaren vragen we patiënten met een besmettelijke ziekte naar hun recente contacten. Voor een veertigtal ziekten zijn artsen verplicht om die gevallen bij ons te melden.. Bijvoorbeeld voor tuberculose, een ademhalingsinfectie, vragen we naar mensen bij wie je dicht in de buurt geweest bent. Zo verloopt het ook bij corona: als een huisarts vaststelt dat een patiënt besmet is met COVID-19, worden zijn of haar gegevens doorgegeven aan de contactonderzoekers. Dan gaan wij aan de slag en bellen wij de patiënt op.  Vervolgens worden de contacten opgelijst volgens laag-en hoog risico.

Hoe verloopt zo'n telefoongesprek?

“Eerst stellen we onszelf en de instantie waarvoor we werken duidelijk voor. Normaal gezien heeft de huisarts de besmette patiënt al geïnformeerd dat hij een telefoontje van ons mag verwachten. Maar vertrouwen staat centraal in zo’n gesprek, en dus is het belangrijk dat we duidelijk zeggen wie we zijn en wat we doen. Vervolgens vragen we hoe het met de persoon gaat en polsen we naar de info die hij of zij al heeft gekregen. Dan komen we tot de kern van de zaak: wie heeft de patiënt in de twee dagen voor er symptomen opdoken allemaal ontmoet? Zo’n gesprek duurt gemiddeld een uur, want vertrouwen winnen kost tijd. We zullen trouwens altijd bellen vanop het nummer 02 214 19 19. Zo weet je dat je met een officiële contactonderzoeker te maken hebt”

Worden alle contactpersonen verwittigd?

“Dat proberen we toch. Er zijn twee soorten contactpersonen: die met een hoger risico en die met een lager risico. Onder 'hoog risico' valt o.a. iedereen die minstens 15 minuten binnen 1,5 meter afstand van de patiënt is geweest. Ook als je meer dan een kwartier in dezelfde kamer was, vallen bepaalde groepen onder de hoogrisicogroep. Het gaat dan voornamelijk over huisgenoten, klasgenoten, naaste collega’s op de werkvloer of de hele leefgroep in een kinderdagverblijf. Een ‘laag risico’ contactpersoon is iemand die minder dan 15 minuten binnen 1,5 m afstand van de zieke is geweest. Al naargelang de risico-inschatting, krijg je dan het advies om al dan niet zelf ook in isolatie te gaan.”

Hoe wordt de privacy gegarandeerd?

“Alle contactonderzoekers zullen een confidentialiteitsverklaring tekenen voor ze beginnen. Telkens wanneer ze inloggen in het systeem, krijgen ze opnieuw een melding die hen wijst op de vertrouwelijkheid van het gesprek. Het is ook niet de bedoeling dat een contactonderzoeker iemand belt die hij of zij kent.” 

“Gevoelige informatie zou eigenlijk geen issue mogen zijn, want alles wat ons wordt verteld, blijft geheim. Dat geldt voor minnaars, lockdownparty’s of andere info die je liever voor jezelf zou houden. Ook je contactpersonen vernemen je identiteit niet. Je vertelt dus best gewoon alles, om je naasten te beschermen.” 

Arts infectieziektebestrijding Wouter Dhaeze met zoon