Enterohemorragische E.coli-infectie (EHEC)

Samenvatting richtlijn

Kliniek

  • Van asymptomatisch verloop over milde diarree tot bloederige diarree met heftige buikkrampen, soms met braken, veelal zonder koorts;
  • De klachten duren 2 tot 9 dagen (gemiddeld 4 dagen);
  • 6 tot 9% ontwikkelt HUS (15% bij < 10 jarigen), met de trias hemolytische anemie, thrombocytopenie en acute nierinsufficiëntie.

Verhoogde kans op ontwikkelen HUS:

  • Jonger dan 10 jaar en ouder dan 65 jaar;
  • Gebruik van antibiotica, transitremmers;
  • Verhoogd aantal leucocyten in het bloed.

Diagnose

Fecesstaal voor cultuur en PCR. Immunoassay voor opsporen shigatoxines.

Subtypering met PCR in referentielaboratorium.

Incubatieperiode

3 tot 4 dagen (1 tot 12 dagen).

Besmettelijke periode

17 dagen (2 tot 62 dagen), tot 4 maanden, ook bij asymptomatisch verloop.

Reservoir

Zoönose (o.a. runderen, schapen, geiten, wilde fauna).

Overleeft maanden in bodem en weken in water.

Besmettingsweg

Feco-oraal en besmet voedsel en water.

Risicogroepen

Hoger risico op STEC:

  • Kinderen onder de 10 jaar en ouderen vanaf 60 jaar;
  • Personen met gebrekkige hygiëne;
  • Volwassenen met verminderde afweer of verlaagde maagzuurtegraad;
  • Mensen werkzaam in de zorg en/of werkzaam met kleine kinderen en/of werkzaam (of bezoekers) op een boerderij.

Maatregelen bij een geval

 

1. Bronopsporing

  • Voedselinname en -bereiding van de laatste week (o.a. rauw onvoldoende verhit rundvlees zoals hamburger, gehakt; zuivelproducten; (oppervlakte)water; rauwe ongewassen groenten);
  • Contact met boerderijdieren of hun leefomgeving.

Bij verdachte anamnese wordt het FAVV verwittigd.

2. Contactopsporing

Contactonderzoek via fecesonderzoek wordt aangeraden bij

  • Eén bevestigd geval in gezin: broers en zussen screenen (onafhankelijk van aanwezigheid symptomen), ouders screenen indien zij verhoogd risico vormen voor transmissie (werkzaam met kinderen, voedings- en verzorgingssector) of symptomatisch zijn;
  • Geval in collectiviteit: zie richtlijn.

3. (Chemo)profylaxe 

Geen.

4. Wering

Wering is te overwegen bij index met HUS en contacten met diarree:

  • kinderen < 5 jaar;
  • mensen werkzaam in voedselbereiding of zorgsector of met kleine kinderen;
  • mensen met een slechte handhygiëne.

De wering kan gestopt worden wanneer er twee negatieve stoelgangsstalen gedocumenteerd zijn 48 uur na stop symptomen (met 24 uur interval).

Meldingsplichtig

Ja, Een meldingsplichtige infectieziekte aangeven

pdf bestandRichtlijn Shigatoxineproducerende E.Coli (STEC) infectie (2018) (556 kB)

Criteria

Klinische criteria

  • EHEC diarree: diarree of abdominale pijn
  • HUS: acuut nierfalen met minstens één van de volgende:
    • microangiopatische hemolytische anemie
    • trombocytopenie

Epidemiologische criteria

Minstens één van de volgende:

  • transmissie van mens op mens
  • transmissie van dier op mens
  • blootstelling aan een gemeenschappelijke bron
  • blootstelling aan besmet voedsel of drinkwater
  • blootstelling via omgeving

Criteria voor laboratoriumconfirmatie

  • isolatie uit een klinisch staal van een Escherichia coli stam die shigatoxine produceert of stx1 of stx2 genen bezit
  • isolatie van een niet-sorbitol fermenterende (NSF) Escherichia coli 0157, al dan niet met stx gen
  • directe detectie van stx1 of stx2 genen (zonder isolatie van de stam)
  • directe detectie van vrij shigatoxine in stoelgang (zonder isolatie van de stam)
  • specifieke AL respons bij een HUS patiënt

Gevalsdefinitie

Mogelijk

patiënt met klinische criteria van HUS

Waarschijnlijk

patiënt met passend klinisch beeld EN epidemiologische criteria

Bevestigd

patiënt met passend klinisch beeld EN laboratoriumconfirmatie