Op deze pagina:
Wat bepaalt de kwaliteit van het binnenmilieu?
De kwaliteit van het binnenmilieu is belangrijk, zeker wanneer we bedenken dat we ongeveer tot 85% van onze tijd binnenshuis doorbrengen, driekwart daarvan in de eigen woning. Bedenk ook dat het bovendien juist de meest gevoelige personen zijn zoals zeer jonge kinderen, bejaarden of zieken die de meeste tijd binnenshuis doorbrengen.
Het binnenmilieu is meestal zelfs ongezonder dan het buitenmilieu. De kwaliteit van het milieu in de woning wordt vooral bepaald door de woning zelf, bijvoorbeeld de toegepaste bouwmaterialen, bouwtechnische aspecten en ventilatie- en isolatievoorzieningen. Maar ook de manier waarop je de woning bewoont, heeft een invloed op de kwaliteit van het binnenmilieu, bijvoorbeeld hoe je ventileert. Dat noemen we bewonersgedrag.
De belangrijkste schadelijke stoffen in huis komen van:
- vocht,
roken,
verbranding (koken op gas, keuken- en badgeisers zonder afvoer, allesbranders en open haarden),
bouw- en inrichtingsmaterialen,
doe-het-zelf-activiteiten,
schoonmaak- en bestrijdingsmiddelen.
Terug naar boven
Aandachtspunten voor een gezond binnenmilieu
De belangrijkste aandachtspunten bij het streven naar een gezond binnenmilieu zijn, wat het gebouw of uitvoeringswerken betreft:
- bouwmaterialen en kruipruimten: radioactieve stoffen, vluchtige toxische stoffen (formaldehyde, oplosmiddelen), vezels (asbest, glaswol, steenwol), stofdeeltjes, voedingsbodem voor micro-organismen;
- luchtbehandelingsinstallatie: vervuilde filters vormen een goede voedingsbodem voor micro-organismen, koolfilters van dampkappen met recirculatie kunnen na gebruik van enkele maanden nitrosaminen afgeven;
- vocht en vochtplekken: vocht is een belangrijke factor voor de groei van micro-organismen, zoals vocht door huishoudelijke werkzaamheden (wassen, koken, stoken), vochtdoorslag, optrekkend vocht, lekkage; vooral bij isolatie en onvoldoende ventilatie;
- gas- en stookinstallatie: CO, NOx, PAKs, stof (vooral afvoerloze apparatuur, allesbranders, openhaarden);
- woninginrichting, doe-het-zelf.
Behalve met de woning als bouwwerk moet u verder ook rekening houden met het verkeer, de buren en de milieupollutie. In de woning zelf zijn de bewoning, huishoudartikelen, tabak, huisdieren en huisstof beïnvloedende factoren.
De belangrijkste aspecten voor een goede gezondheid van zijn bewoners zijn de volgende:
- de lucht in de woning is schoon, zonder vervelende geur;
- de lucht in de woning bevat lage concentraties biologische en chemische stoffen;
- de lucht in de woning is niet te vochtig (30 tot 70%);
- de lucht in de woning heeft een aangename temperatuur (18 tot 24°C).
De kwaliteit van het binnenmilieu op peil houden is in de praktijk echter niet zo eenvoudig. Bij een ongezond binnenmilieu hebben bewoners last van gezondheidsklachten zoals luchtwegklachten, allergieën, irritatie van neus- en keelslijmvlies, vermoeidheid en hoofdpijn. Maar gelukkig kunt u daar iets aan doen. Het belangrijkste is ventileren en luchten; zo komt er genoeg frisse lucht naar binnen zonder dat de binnentemperatuur te sterk daalt.
Terug naar boven
Kwaliteitscontrole van het binnenmilieu
Door alle moderne ontwikkelingen stijgen de overlast en de gezondheidsklachten door schadelijke stoffen in binnenmilieu en woningen. De Vlaamse overheid ziet dan ook toe op de kwaliteit van het binnenmilieu. Daarbij besteden we extra aandacht aan het voorkomen van verontreiniging van het binnenmilieu, in het bijzonder dat van huizen, scholen en kindercentra.
Woningen en publiek toegankelijke gebouwen die vermoedelijk ongezond zijn, kunnen worden geïnspecteerd. Dergelijk onderzoek is complex en divers. De kwaliteit van het binnenmilieu wordt immers bepaald door zowel de aanwezigheid van chemische, fysische en biologische agentia als door het gedrag van de bewoners zelf. De grootste vervuiler van het binnenmilieu is tabaksrook. In die rook zitten heel veel schadelijke stoffen. Vooral jonge kinderen zijn daar erg gevoelig voor.
Met vragen over het binnenmilieu kunt u de hulp inroepen van gezondheidswerkers. De Medisch Milieukundigen bij de Logo's geven informatie en advies rond gezond wonen.
Het binnenmilieubesluit (PDF, 308 kB) introduceerde richtwaarden voor de fysische, chemische en biologische factoren uit het binnenmilieu. Wanneer de gezondheid van bewoner of gebruiker in onmiddellijk gevaar verkeert, kan zelfs dwingend worden opgetreden. Daartoe zijn interventiewaarden ingevoerd, die een minimale kwaliteit in het binnenmilieu moeten garanderen.
Terug naar boven
Aanvraag tot onderzoek van het binnenmilieu
Het Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid kan, indien nodig, metingen uitvoeren. Burgers kunnen alleen onrechtstreeks een beroep doen op de kwaliteitscontrole door de Vlaamse overheid. U kunt daarvoor contact opnemen met het gemeentebestuur, de gemeentelijke huisvestingsambtenaren, de Vlaamse ambtenaren uit de huisvestings- of milieuadministratie, de huisarts of de gezondheidswerkers.
Die tussenpersonen moeten een gemotiveerde aanvraag (DOC, 198 kB) (of download als PDF) indienen bij de Medisch Milieukundigen van de Logo's. Artsen kunnen de aanvraag tot onderzoek ook rechtstreeks aan het Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid bezorgen.
Op basis van de informatie uit de gemotiveerde aanvraag en een vooronderzoek door de Medisch Milieukundigen van de Logo’s zal voor elke aanvraag bekeken worden of het uitvoeren van metingen een meerwaarde oplevert, en zal zal de Medisch Milieukundige van het Logo beslissen of een plaatsbezoek noodzakelijk is. Het is dus belangrijk de aanvraag zo correct en volledig mogelijk in te vullen en alle relevante medische gegevens door te geven. Op basis van het verslag van het plaatsbezoek en de gemotiveerde aanvraag beslist de afdeling Toezicht Volksgezondheid over de noodzaak om metingen uit te voeren.
Kwaliteitsonderzoek van het binnenmilieu is niet alleen mogelijk voor woningen, maar ook voor openbare gebouwen zoals scholen. Problemen met openbare gebouwen worden drempelloos aangepakt, gelet op hun mogelijke impact op grote groepen van de bevolking. Zowel beheerders als gebruikers kunnen bij beide adviesverstrekkers terecht.
Terug naar boven
Brochure "Wonen en gezondheid"
Net als de veroorzakers van klachten zijn ook de gezondheidseffecten van een ongezond binnenmilieu divers. Het aantal agentia en stoffen in het binnenmilieu is zeer groot en de samenstelling is zeer complex. Een volledige beschrijving vindt u in de brochure "Wonen en Gezondheid" (PDF, 1,5 MB).
Terug naar boven
Meer info
Terug naar boven
Logo's: Logo staat voor Locoregionaal Gezondheidsoverleg en -Organisatie. Logo’s helpen in hun werkgebied de maatregelen en acties uit te voeren die de Vlaamse overheid neemt om de gezondheid van de bevolking te bevorderen, te beschermen of te behouden.
Logo: Logo staat voor Locoregionaal Gezondheidsoverleg en -Organisatie. Logo’s helpen in hun werkgebied de maatregelen en acties uit te voeren die de Vlaamse overheid neemt om de gezondheid van de bevolking te bevorderen, te beschermen of te behouden.