Via de Huisartsenpeilpraktijken krijgen we een idee over hoe vaak huisartsen vaststellen dat een van hun patiënten (opnieuw) depressief werd in het jaar 2008. In het rapport “Patiënten met een nieuwe episode van depressie in de huisartsenpraktijk in het Vlaams Gewest: gegevens van het Belgische netwerk van Huisartsenpeilpraktijken in 2008 (verschijnt begin 2012 met definitieve cijfers)” beschrijven we hoeveel nieuwe gevallen (incidentie) van depressie in het Vlaams Gewest geregistreerd werden, wat de belangrijkste kenmerken van de patiënten met een depressie zijn en wat de aanpak van depressie is door de huisartsen.
Uit de registratie van nieuwe episodes van depressie in de Vlaamse huisartsenpraktijk blijkt dat dit probleem in 2008 voorkwam bij 6 op de 1.000 mannen en bij 12 op de 1.000 vrouwen. Depressie kwam het meest voor bij patiënten tussen 25 en 44 jaar oud.
- Volgens de huisarts had een derde van de patiënten een lichte depressie, een vijfde een ernstige en de helft een matige depressie. De aanwezigheid van symptomen van depressie, herval en suïcidaal gedrag nam toe met de ernst van de depressie. De aanwezigheid van symptomen werd gemeten volgens de vierde editie van de Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-IV).
- Drie op vier patiënten kreeg bij diagnose een voorschrift van antidepressiva, bij 2 op de 5 patiënten werd (ook) een niet-medicamenteuze begeleiding door de huisarts zelf gepland en een kwart werd verwezen voor een gespecialiseerde zorgverlening.
- Na een half jaar was 40% van de patiënten niet meer depressief, een kwart (26%) was wel nog depressief maar in minder ernstige mate. 5% was nog meer depressief dan voordien. Meer dan de helft (55%) van de patiënten was alleen met medicatie behandeld, 75% was alleen door de huisarts behandeld en 10% alleen door een andere zorgverlener.
De mate van overeenstemming tussen de aanpak van depressie en de aanbeveling die ontwikkeld werd door Domus Medica, vereniging van (Vlaamse) huisartsen, was wisselend.
De Huisartsenpeilpraktijken
In 2008 bestond het Belgische netwerk van Huisartsenpeilpraktijken uit 172 huisartsen die enkele specifieke gezondheidsproblemen in hun praktijk registreren. Bij die 172 zijn er 94 Vlaamse huisartspraktijken. Elke week sturen zij hun gegevens op naar het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid, dat de gegevens verwerkt.
Deze registratie gebeurde in 2008 en ging over “de patiënten uit de eigen praktijk van 18 jaar en ouder bij wie de diagnose depressie (1) voor het eerst wordt gesteld of (2) bij wie de diagnose opnieuw wordt gesteld na een klachtenvrije, symptoomloze periode van 6 maanden”.
Depressie werd gedefinieerd als “een stemmingsstoornis met een aanhoudende sombere stemming of verlies van plezier of interesse en dit bijna dagelijks en gedurende het grootste deel van de dag, gedurende minstens twee weken”.
Auteurs
Nicole Boffin1, Tom Declercq2 en Viviane van Casteren1
1 Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid, Afdeling Epidemiologie
2 Universiteit Gent, Vakgroep Huisartsgeneeskunde en Eerstelijnsgezondheidszorg
Incidentie: Het aantal nieuwe gevallen van een bepaalde ziekte, aandoening of gebeurtenis in een bepaalde tijdsperiode in een bepaalde risicopopulatie.